Κόστος ζωής: Οταν το κλίμα βαραίνει.. μένει

Τι έπαιξε την Τρίτη στα social media; Ενα βιντεάκι που δείχνει τον Ανδρέα Λοβέρδο, που προσχώρησε στη ΝΔ, να λέει ότι «η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι η κυβέρνηση των καρτέλ, τους υπηρετεί». Γιατί ο αλγόριθμος των social media μοίρασε στους χρήστες το απόσπασμα της συνέντευξης Λοβέρβου –στο «Βήμα» προ 17 μηνών– και όχι τις δηλώσεις του κατά την προσχώρησή του στη ΝΔ; Πρώτον, γιατί υπάρχει και αντιπολίτευση που έκοψε το απόσπασμα και το διοχέτευσε στο διαδίκτυο και, δεύτερον και κυριότερο, γιατί υπήρχαν αυτιά. Ανθρωποι, δηλαδή, που το θεώρησαν ενδιαφέρον, το κοινοποίησαν και κινητοποίησαν τον αλγόριθμο να κάνει το ίδιο. Στην πολιτική υπάρχει κάτι που δεν μετριέται εύκολα και λέγεται «κλίμα». Ενα παράδειγμα που ίσως φανεί παράταιρο και εν μέρει ίσως είναι: Το 2014 υπήρχε κλίμα. Είχαν προηγηθεί οι πλατείες, η εμφυλιοπολεμική ατμόσφαιρα στα social media και, φυσικά, το υπέδαφος των μέτρων σοκ για την αποτροπή της χρεοκοπίας. Το 2014 η οικονομία γύρισε σε οριακά θετική ανάπτυξη και καταγράφηκε πρωτογενές πλεόνασμα. Το κλίμα, όμως, της περιόδου 2012-13 είχε παγιωθεί, το 2014 που πέρασε χωρίς νέα μέτρα δεν έπαιξε κανέναν ρόλο και το 2015 το κλίμα εκφράστηκε στην κάλπη. Γιατί σήμερα μοιάζει παράταιρο αυτό το παράδειγμα; Τα προφανή: Remaining Time-0:01 Fullscreen Mute ♦ Πρώτον, η χώρα ήταν ακόμη το 2014 σε καθεστώς χρεοκοπίας (παρότι δοκίμασε την επαφή με τις αγορές), ενώ σήμερα δανείζεται φθηνότερα από τη Γαλλία και την Ιταλία. ♦ Δεύτερον, υπήρχε αντίπαλος στην κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου: ο Αλ. Τσίπρας. Σήμερα, που διαμορφώνεται ένα κλίμα «ψήφος στο χάος» ως αντίδραση στο κόστος ζωής, η αντιπολίτευση δεν το εισπράττει. Υπάρχει όμως και μια αντίστροφη ανάγνωση: —Αν οι πολίτες δεν φοβήθηκαν τη διασάλευση της (όποιας) σταθερότητας του 2014 και την γκρέμισαν το 2015, γιατί να μην κάνουν το ίδιο αν είναι οργισμένοι το 2027, σε συνθήκες ασφάλειας και με την Ελλάδα να διαπρέπει στις αγορές; Για να συμβεί κάτι τέτοιο απαιτείται και μια ακόμη παράμετρος: —Η αυτοκτονία της κυβέρνησης: Να φτάσουμε στην άνοιξη του 2026, έναν χρόνο πριν από τις εθνικές εκλογές του 2027, με την κυβέρνηση να παραμένει σε κατάσταση απάθειας για το κόστος ζωής και κυρίως για τα σουπερμάρκετ. Το σενάριο αυτό συγκεντρώνει ισχυρές πιθανότητες, καθώς δεν πρόκειται, ως φαίνεται, για παράλειψη αλλά για απόφαση –διαβάστε την ανάλυση του Αγγελου Κωβαίου στο Protagon– η οποία βασίζεται σε συγκεκριμένα κριτήρια. Αν η κυβέρνηση συνεχίσει να επενδύει στη γραμμή ότι δεν επικοινωνούνται σωστά τα (υπαρκτά) επιτεύγματά της στην οικονομία (όπως έκανε π.χ. η κυβέρνηση Μπάιντεν απέναντι στον Τραμπ) και να εκλαμβάνει ως «επιχειρηματική δραστηριότητα» που δεν πρέπει να παρεμποδίζεται από το κράτος και την Αρχή Ανταγωνισμού τα καρτέλ, τότε οι εκλογές του 2027 μπορούν να αποκτήσουν χαρακτήρα αλαλούμ και «ψήφου στο χάος». Οι λόγοι είναι δύο. Πρώτον, γιατί προεξοφλείται πια ότι οι εθνικές εκλογές της άνοιξης του 2027 θα είναι απλά οι «πρώτες εκλογές» και ότι θα ακολουθήσουν μία ή και δύο ακόμη κάλπες. Αρα, αν συνεχιστεί αυτό το κλίμα, οι πολίτες θα πάνε να ψηφίσουν χωρίς να ζυγίζουν το βάρος που θα έχει η ψήφος τους για την επόμενη μέρα, καθώς ακόμη και το «γαία πυρί μιχθήτω» θα οδηγεί απλά σε νέες κάλπες. Ο δεύτερος λόγος είναι πως, όταν το κλίμα βαραίνει, έχει την τάση να μένει. Ακόμη κι αν έχουν αμβλυνθεί οι λόγοι που το βάρυναν. Με άλλα λόγια, ακόμη κι αν οι πολίτες πάνε στις κάλπες του 2027 με πληθωρισμό 1% και τις τιμές των τροφίμων στα σουπερμάρκετ να έχουν συγκρατηθεί (μετά από έξι χρόνια ανατιμήσεων), το πιθανότερο είναι ότι το κλίμα δεν θα παρακολουθεί τις τελευταίες αυτές εξελίξεις. Θα έχει μείνει στο πριν: στο στερεότυπο ότι «η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι η κυβέρνηση των καρτέλ», όπως έλεγε ο Ανδρέας Λοβέρδος. Επομένως, όσοι εισηγούνται στον κ. Μητσοτάκη να συνεχιστεί η απάθεια για το κόστος ζωής δεν κάνουν απλά κακό στον Πρωθυπουργό. Θέτουν σε κίνδυνο τη σταθερότητα. Ορισμένοι δε εξ αυτών στερούνται το «ένζυμο» που λέγεται πολιτικό κριτήριο σε τέτοιο βαθμό, ώστε έλεγαν προ μηνός σε δημοσιογράφους ότι η υπόθεση Σεμερτζίδου μπορεί και να αφορά «υγιή επιχειρηματική δραστηριότητα»…

https://www.protagon.gr/apopseis/kostos-zwis-otan-to-klima-varainei-menei-44343219337